Kolana koślawe

Kolana koślawe jest to wada kończyn dolnych, w której przy złączonych i wyprostowanych kolanach między kostkami przyśrodkowymi tworzy się odstęp powyżej 4 – 5 cm.

Kolano koślawe stanowi odchylenie osi podudzia względem osi uda na zewnątrz, nogi układają się w kształcie litery X.

W okresie noworodkowym występuje nieznaczna szpotawość kolan dziecka oraz zgięciowe ustawienie stawów kolanowych i biodrowych. Jest to prawidłowy stan fizjologiczny. Takie ustawienie nóżek utrzymuje się do ok. 3-go roku życia. Gdy dziecko wchodzi w wiek przedszkolny fizjologiczna szpotawość przechodzi w fizjologiczną koślawość, która zanika zwykle sama około 6-go roku życia, trochę szybciej u dziewczynek niż u chłopców.

Pojawienie się koślawości w okresie pokwitania może mieć już charakter trwały.

 

Przyczynami powstawania kolan koślawych są:

  •  koślawość wrodzona,
  •  przeciążenie kończyn dolnych,
  •  nadwaga,
  •  krzywica,
  •  słaby układ mięśniowo-więzadłowy,
  •  niewłaściwe zrośnięcie kości po złamaniu dolnej części kości udowej lub górnej części kości piszczelowej,
  •  porażenia mięśni,
  • choroba zwyrodnieniowa lub reumatoidalne zapalenie stawów,
  •  płaskostopie,
  •  zbyt wczesne zmuszanie dziecka do wstawania i chodzenia.

 

Obserwując dziecko i jego zachowania rodzice mogą zauważyć objawy świadczące o koślawości kolan, takie jak:

  •  przy staniu dziecka na baczność ze złączonymi kolanami, odstęp między kostkami przyśrodkowymi przekracza 5 cm,
  •  skłonność do krzyżowania kolan,
  •  tendencje do stawania w rozkroku,
  •  niepewny, niezgrabny, kołyszący chód z powodu osłabienia więzadeł i niestabilności stawów, występuje szybsze męczenie,
  •  ból występujący podczas dłuższego marszu.

 

Jeśli takie objawy zaobserwujemy u swojego dziecka powinniśmy zgłosić się z nim do lekarza w celu podjęcia odpowiedniego leczenia.

 

Przeciwwskazania w przypadku kolan koślawych:

  •  długie chodzenie,
  •  stanie w rozkroku,
  •  siadanie w siadzie klęcznym między piętami, z podudziami i stopami skierowanymi na zewnątrz,
  •  jazda na wrotkach, rolkach i łyżwach,
  •  jazda na nartach technikami kątowymi (pług, łuk z pługa).

 

Wskazania w przypadku kolan koślawych:

  • siedzenie w tzw. siadzie skrzyżnym (po turecku),
  •  redukcja nadwagi, (jeśli występuje),
  •  nauka poprawnego stania i chodu,
  •  leczenie współistniejącego płaskostopia,
  •  unikanie długotrwałego stania w rozkroku,
  •  w czasie dnia wyłączenie pozycji stojącej (możliwie w jak największym stopniu),
  •  pływanie kraulem,
  •  jazda na nartach na wprost,
  •  jazda na rowerze,
  •  jazda konna,
  •  gra w piłkę nożną,
  • zastosowanie wkładki lub obuwia z podwyższonym obcasem po stronie wewnętrznej, (ale tylko przy zaleceniu przez lekarza),
  • systematyczne, sumienne i codzienne wykonywanie ćwiczeń w domu.

 

Przed przystąpieniem do ćwiczeń należy przewietrzyć pomieszczenie, przygotować potrzebne przybory oraz odpowiedni strój dziecka. Dziecko powinno ćwiczyć systematycznie, najlepiej codziennie. Ilość powtórzeń i czas trwania ćwiczeń zależy od możliwości, wieku dziecka i stopnia trudności danego ćwiczenia. Przeciętna ilość powtórzeń to 5 – 15 razy, albo czas trwania poszczególnego ćwiczenia ok. 1 minuta.

 

Przykładowe ćwiczenia do wykonywania w domu:

 

  • Dziecko leży na plecach, podudzia związane, poduszeczka między kolanami, ręce wzdłuż tułowia. Przetaczanie się do leżenia na brzuchu i powrót do leżenia na plecach poprzez ponowne przetaczanie się. Ćwiczenie wykonujemy na przemian w prawą i lewą stronę.
  • Dziecko siedzi na podłodze przed krzesłem, nogi wyprostowane, ułożone na podłodze po zewnętrznej stronie nóg krzesła. Naciskanie łydkami na nogi krzesła przez kilka sekund – rozluźnienie.
  • Dziecko siedzi na podłodze, nogi ugięte w kolanach, ręce wyprostowane za plecami podpierają tułów. Klaskanie podeszwami stóp.
  • Dziecko wykonuje siad skrzyżny (po turecku), dłonie na kolanach, ręce ugięte pod kątem prostym w stawach łokciowych. Spychanie kolan w dół ciężarem ciała i siłą ucisku rąk.
  • Dziecko leży na plecach, nogi ugięte w kolanach, między stopami piłka, ręce wyprostowane w górze. Przeniesienie piłki w tył za głowę i chwyt piłki dłońmi, powrót do leżenia (ręce z piłką pozostają wyprostowane za głową). Następnie skłon tułowia w przód z rękami wyciągniętymi przed siebie – włożenie piłki między stopy.
  • Dziecko wykonuje siad skrzyżny (po turecku). Wstawanie ze skrzyżowanymi nogami.
  • Dziecko siedzi na krzesełku (wysokość siedziska ma wpływ na stopień trudności ćwiczenia: im jest niższe tym trudniej), ręce opuszczone w dół, podudzia związane, poduszeczka między kolanami. Wyrzut rąk w górę z wdechem i powstanie do pozycji wyprostowanej.
  • Dziecko siedzi na podłodze, nogi wyprostowane, między kolanami piłka, ręce oparte za plecami. Wznos bioder w górę – przejście do podporu tyłem – powrót
  • Dziecko wykonuje siad skrzyżny (po turecku), ręce wzdłuż tułowia. Przejście do leżenia na plecach – powrót.
  • Dziecko siedzi na podłodze, stopy oparte podeszwami o siebie, dłonie nachwytem obejmują grzbiet stóp. Rozpieranie kolan łokciami na zewnątrz z niewielkim opadem tułowia w przód.
  • Dziecko siedzi głęboko na krześle, podudzia związane, między kolanami poduszeczka. Unoszenie nóg do poziomu – wytrzymać licząc do trzech.
  • Dziecko stoi wyprostowane, ręce wzdłuż tułowia, między kolanami piłka. Poruszanie się w przód skokami.
  • Dziecko siedzi na podłodze, nogi ugięte w kolanach, kolana rozchylone na zewnątrz, podeszwy stóp stykają się ze sobą, ręce ugięte w stawach łokciowych i wsparte dłońmi na kolanach. Naciskanie dłońmi na kolana.
  • Dziecko leży na plecach nogami do ściany, między kolanami piłka. Marsz stopami po ścianie w linii pionowej.
  • Dziecko siedzi głęboko na krześle, podudzia związane, poduszeczka między kolanami, grzbietami stóp trzyma piłkę. Prostowanie nóg do poziomu z utrzymaniem piłki.
  • Dziecko leży na plecach, ręce w górze, nogi ugięte w kolanach, stopy złączone. Skłon tułowia w przód z równoczesnym rozchyleniem kolan na zewnątrz – stopy pozostają złączone.
  • Dziecko stoi wyprostowane, piłka między kolanami. Podskoki z utrzymaniem piłki między kolanami.

 

Kwestię wyboru ćwiczeń, kolejności ich wykonywania i wykorzystywania w codziennej pracy z dzieckiem pozostawiam rodzicom.

Pozdrawiam

Autor: specjalista rehabilitacji leczniczej mgr Violetta Suwała.

 

No votes yet.
Please wait...